کانون وکلای دادگستری ایران، به عنوان یکی از قدیمی ترین نهادهای مدنی ایران، همیشه جایگاهی مهم در فضای حقوقی اجتماعی کشور داشته.

کانون وکلای دادگستری، نهادی غیردولتی در کشورهای مختلفه که به خاطر پشتیبانی از وکلا و هم نظارت بر کارکرد اونا تشکیل شده.

 

کانون وکلای دادگستری مؤسسه ایه جداگونه و دارای شخصیت حقوقی که در مقر هر دادگاه استان تشکیل می شه. این نهاد قدیمی ترین سازمان مردم نهاد ایرانیه که به موجب لایحه استقلال کانون وکلا در سال ۱۳۳۱ به عنوان نهادی با شخصیت حقوقی و جداگونه به وجود اومد، گرچه پیش از اونم موجودیت داشت.

شخصیت

در نقاطی که کانون وکلا وجود نداره تشکیل کانون به شرط اینه که در اون بخش کمه کم ۶۰ نفر وکیل دادگستری به شغل وکالت اشتغال داشته باشن و تا وقتی که تعداد وکلا به حد نصاب مزبور نرسیده وکلای اون بخش پیرو مقرات و نظامات کانون وکلای مرکز هستن.

کانون وکلای مرکز که تو تهران مستقره جدا از اینکه استان تهران بر وکلای ۳ استان سمنان، بندرعباس و سیستان و بلوچستان حاکم بوده و وکلای این ۳ استان هم تحت نظارت و سرپرستی کانون مرکز مشغول فعالیت هستن.

وظایف کانون وکلا

وظایف کانون وکلا به قرار زیره:

  1. دادن پروانه ی وکالت به داوطلبانی که دارای شرایط قانونی باشن؛
  2. اداره امور راجبه وکالت دادگستری و نظارت بر اعمال وکلا؛
  3. رسیدگی به تخلفات و تعقیب انتظامی وکلا به وسیله دادسرا و دادگاه انتظامی وکلا؛
  4. معاضدت قضایی؛
  5. جفت و جور آوردن وسایل پیشرفت علمی و عملی وکلا.

ارکان کانون وکلا

برابر ماده یک لایحه قانونی استقلال وکلای دادگستری پذیرفته شده ۱۳۳۳ کانون وکلای دادگستری از ۴ قسمت تشکیل می شه:

۱. هیئت عمومی وکلا و ترکیب اون

برابر ماده ۳ لایحه قانونی استقلال کانون وکلای دادگستری هیئت عمومی وکلای هر کانون از وکلای پایه یک و پایه دو که در اون بخش اشتغال دارن تشکیل می شن؛ مشروط بر اونکه محکومیت انتظامی از درجه ۴ به بالا نداشته و در حال تعلیق از وکالت نباشن.

وکلای پایه یک وکلایی هستن که حق وکالت در دادگاهای اولین یا ابتدایی، تجدیدنظر و دیوان عالی کشور رو دارن؛ و وکلای پایه دو وکلایی هستن که حق وکالت در دادگاهای اولین و تجدیدنظر رو دارن.

البته از سال ۱۳۳۳، دادن پروانه وکالت پایه دو و پایه سه ممنوع شد؛ و وکلای پایه دو و سه فعلی اگه از سابق نمونده باشن اونایی هستن که به دنبال محکومیت انتظامی سقوط پایه یافته ان. وکلای پایه سه به وکلایی گفته می شه که حق وکالت در دادگاهای ابتدایی رو دارن.

۲. هیئت مدیره کانون وکلا و تعقیب انتظامی اعضای اون

اداره امور کانون وکلا برعهده ی هیئت مدیره ی کانونه. برابر ماده دو لایحه قانونی استقلال کانون وکلا رئیس هیئت مدیره سِمَت ریاست کانون رو داراس و نماینده ی قانونی کانون در کلیه مراجع رسمیه.

هیئت مدیره ی کانون وکلای مرکز از ۱۲ نفر عضو اصلی و ۶ نفر عضو علی البدل تشکیل می شه و در بقیه کانونا ۵ نفر عضو اصلی و ۳ نفر عضو علی البدل هست.

برابر ماده ۴ لایحه قانونی اشاره شده اعضای هیئت مدیره به وسیله هیئت عمومی وکلا از بین واجدین شرایط قانونی به مدت ۲ سال انتخاب می شن.

دادگاه عالی انتظامی قضات، منبع رسیدگی به صلاحیت نامزدهای انتخابات هیئت مدیرهه.

انتخاب اعضای هیئت مدیره کانون به طور پشت سر هم واسه بیشتر از دو دوره ممنوعه.

این مطلب رو هم توصیه می کنم بخونین:   وظایف دیوان عالی کشور چیه؟ 

اعضای هیئت مدیره کانونای وکلا باید از بین وکلای پایه یک انتخاب شن. رئیس کانون وکلا که از بین اعضای اصلی هیئت مدیره و با رأی اونا انتخاب می شه، در مرکز باید دست کم بیست سال سابقه کار وکالت پایه یک داشته باشه و سن اون کمتر از ۵۰ سال نباشه و نایب رئیس اون باید دارای دست کم ۱۰ سال سابقه وکالت پایه یک بوده و سن اون از ۴۰ سال کمتر نباشه.

در بقیه کانونا رئیس و نایب رئیس از بین اعضای اصلی هیئت مدیره انتخاب می شن، فرقش اینه که شرط سن و سابقه وکالت پایه یک از این حیث در مورد اونا رعایت نمی شه.

رئیس کانون وکلا نماینده ی قانونی کانون در کلیه ی مراجع رسمیه و اعمال اداری و حقوقی کانون رو انجام می ده و منبع رسیدگی به شکایات و اختلافات وکلا و کارآموزان از همدیگه در امور مربوط به شغل شونه و ناظر کارا و رفتار کلیه ی وکلا و کارآموزان بوده و می تونه خبط و خطا و انحرافات شغلی اونا رو کتبا تذکر بده و تعقیب انتظامی وکیل متخلف رو از دادسرای انتظامی بخواد. اجرای تصمیمات هیئت مدیره ی کانون هم به عهده ی اون هستش.

رئیس کانون وکلای دادگستری مرکز از حیث شئون تشریفات رسمی در ردیف دادستان کل کشور و رئیس بقیه کانونا از حیث شئون و تشریفات رسمی در ردیف دادستان استان هستن.

۳. دادسرای انتظامی وکلا

دادسرای انتظامی وکلا منبع رسیدگی به تخلفات وکلا و تعقیب آنهاست. دادسرای انتظامی از دادستان انتظامی و عده ی لازم دادیار که به مدت دو سال به وسیله هیئت مدیره انتخاب می شن تشکیل می شه.

برابر ماده ۱۵ لایحه قانونی استقلال کانون وکلا، درصورتی که رئیس دادگاه یا دادستان شهرستان یا رئیس دادگاه استان یا دادستان تخلفی از وکیل مشاهده کنه که قابل تعقیب باشه باید مراتب رو کتبا به دادسرای انتظامی وکلا آگاهی دهند. درصورتی که دادسرای مزبور موضوع رو قابل تعقیب تشخیص بده پرونده رو با ارسال کیفرخواست به دادگاه انتظامی وکلا برگشت می ده و وگرنه نظر خود رو با اشاره دلیل به دادستان استان آگاهی می ده و اگه دادستان مزبور به نظر دادسرای انتظامی وکلا تسلیم نشد راساً از دادگاه انتظامی وکلا رسیدگی به موضوع رو خواسته می کنه.

پس دادسرای انتظامی وکلا پس از رسیدگی به تخلفات و شکایات اگه باور بر تخلف داشته باشه کیفرخواست و وگرنه قرار منع تعقیب صادر نشون میده. قرار منع تعقیب از طرف شاکی و رئیس کانون ظرف ۱۰ روز پس از ابلاغ با رعایت فاصله قابل شکایت در دادگاه انتظامی وکلاست. دادگاه انتظامی وکلا اگه قرار منع تعقیب رو درست بدونه اونو تأیید می کنه و اگه موضوع رو قابل تعقیب دونست رسیدگی کرده و حکم صادر می کنه.

۴. دادگاه انتظامی وکلا

رسیدگی به تخلفات وکلا و ارسال رأی نسبت به تخلفات اونا بر عهده ی دادگاه انتظامی وکلاست. این منبع شامل ۳ نفر از وکلای پایه یک دادگستریه که به مدت دو سال از طرف هیئت مدیره کانون انتخاب می شن. دو نفر وکیل پایه یک هم به همون ترتیب به عنوان اعضای علی البدل انتخاب می شن تا در صورت غیبت یا معذوریت اعضای اصلی انجام وظیفه کنه. دادگاه عالی انتظامی قضات، منبع تجدیدنظر نسبت به آرای قابل تجدیدنظر ارسال شده از طرف دادگاه انتظامی وکلاست.

تهیه شده در: chetor.com


۱

دسته‌ها: آموزشی